English
Heb je ooit na een duik je foto’s teruggekeken en gedacht:
“Waarom ziet alles er zo... blauw uit?” of “Ik weet zeker dat dat koraal veel kleurrijker was!”
Maak je geen zorgen, je verbeeldt het je niet.
Wanneer we onder water foto’s maken, vooral zonder flits of kunstlicht, slokt de oceaan letterlijk veel van de kleuren op die we met onze eigen ogen nog wel kunnen zien. Rood en oranje verdwijnen als eerste, waardoor er vooral saaie blauw- en groentinten overblijven.
Wat is onder andere de oplossing?
Custom White Balance (oftewel: handmatig witbalans).
We leggen je stap voor stap uit hoe je hiermee onder water veel mooiere, kleurrijkere foto’s maakt.
Waarom kleuren onder water vreemd lijken
Even een klein stukje natuurkunde (maar niet te technisch):
Hoe dieper je gaat, hoe meer water het licht filtert. Water absorbeert licht in een vaste volgorde:
- Rood verdwijnt al na een paar meter.
- Daarna verdwijnen oranje en geel.
- Blauw en groen blijven het langst zichtbaar, daarom lijkt alles onder water blauwachtig.
Zelfs in ondiep water raken kleuren al snel vervormd. Wat jij met je ogen ziet, is dus heel anders dan wat je camera registreert.
Dat is precies waar je camera’s witbalansinstellingen van pas komen: die corrigeren de kleurtoon zodat je beelden realistischer overkomen.
Wat is handmatig witbalans?
De meeste camera’s gebruiken een automatische witbalans (AWB) om te bepalen wat "wit" zou moeten zijn in een bepaalde lichtsituatie. Boven water werkt dat meestal prima.
Onder water? Niet echt.
Met een custom white balance vertel jij je camera wat wit echt is onder de huidige omstandigheden. Daarmee pas je het kleurenspectrum aan, en krijg je zoveel mogelijk van de verloren rood-, oranje- en geeltinten terug (voor zover dat kan zonder extra licht).
Wanneer gebruik je handmatig witbalans?
Gouden regel:
Gebruik je géén flits, video- of duiklamp? Dan moet je een aangepaste witbalans instellen.
Dit is vooral nuttig als je:
- Fotografeert met natuurlijk licht
- Minder tijd wilt besteden aan nabewerking
- Kleuren wilt vastleggen zoals je ze echt zag
Gebruik je wél sterke lampen of een flitser, dan helpen die natuurlijk ook om kleuren terug te halen. Maar zelfs dan kan een correcte witbalans nog een wereld van verschil maken.
Hoe stel je handmatig witbalans in? (Stappenplan)
De exacte stappen verschillen per cameramodel, maar meestal werkt het ongeveer zo:
Stap 1: Zoek een wit of neutraal oppervlak
Je hebt iets nodig dat je camera kan gebruiken als referentie voor “wit”. Denk aan:
- Een witte duikslate
- Een grijze of witte vin
- Een lichtgekleurde zandbodem of stukje koraal
Stap 2: Open het witbalansmenu van je camera
- Ga naar de instellingen voor witbalans.
- Kies “Aangepaste witbalans” (soms heet het “Manuele WB” of “Stel witbalans in”).
- Richt je camera op het witte object en bevestig.
Bij sommige camera’s moet je eerst een foto maken van het witte object, en die foto vervolgens gebruiken om de witbalans in te stellen.
Stap 3: Stel opnieuw in tijdens de duik
Licht verandert naarmate je dieper gaat. Wat je ziet op 5 meter diepte is anders dan op 20 meter.
Stel je witbalans opnieuw in:
- Elke 3 tot 5 meter die je afdaalt
- Of wanneer je duidelijk ziet dat het licht anders is
Het kost maar een paar seconden, maar het verschil is enorm.
Wat als je het vergeet?
Geen ramp! Je kunt kleuren achteraf nog corrigeren, zeker als je in RAW fotografeert.
Maar hoe beter je de kleuren al tijdens het fotograferen vastlegt, hoe minder bewerking achteraf nodig is en hoe beter de kwaliteit van je foto’s blijft.
Gebruik je een smartphone of touchscreen camera?
Gebruik je een smartphone in een touchscreen behuizing zoals de DIVEVOLK SeaTouch? Goed nieuws!
Je hebt dan onder water gewoon toegang tot al je camerainstellingen, inclusief aangepaste witbalans. Dat betekent dat je alles tijdens je duik kunt aanpassen, zonder naar de oppervlakte te moeten. Super handig!
Snelle tips om te onthouden
- Fotografeer in ondiep water voor meer natuurlijk licht en betere kleuren
- Gebruik een witte slate of licht object om je witbalans nauwkeurig in te stellen
- Reset je witbalans elke paar meter of als het licht verandert
- Gebruik een camera- of telefoonbehuizing die witbalans-instellingen makkelijk toegankelijk maakt
- Schiet in RAW als dat mogelijk is, voor meer bewerkingsmogelijkheden achteraf
Naast een correcte witbalans spelen ook kleurcorrectiefilters een belangrijke rol bij het herstellen van natuurlijke tinten onder water. Wie meer wil weten over hoe kleurfilters werken en wanneer ze het best inzetbaar zijn, vindt uitgebreide uitleg in het artikel Alles over kleurcorrectiefilters onder water..
Tot slot: Is het die extra moeite waard?
Zeker weten. Het instellen van een aangepaste witbalans lijkt misschien extra gedoe, maar het kan je foto’s echt transformeren.
Het verschil tussen:
- Blauwe, fletse kiekjes…
- En levendige onderwaterscènes vol kleur en diepte.
Of je nu foto’s maakt voor jezelf of om je duikavonturen te delen op social media, ze komen pas echt tot leven als de kleuren kloppen.
Dus probeer het eens tijdens je volgende duik!
